Tolkvoorziening voor mensen met een zintuiglijke beperking 2015

De belangenorganisaties voor doven, slechthorenden en mensen met een taalontwikkelingsstoornis hebben het afgelopen jaar de ontwikkelingen rond de tolkvoorziening bij de overheveling van de Wmo (Wet maatschappelijke ondersteuning) en de Participatiewet op de voet gevolgd. We hebben de beleidsmakers gewezen op de gevolgen van hun plannen voor onze achterbannen. Inmiddels is de definitieve regeling bekend. 


Wat is de tolkvoorziening?

De tolkvoorziening is een ondersteuning voor mensen met een zintuiglijke beperking. De ondersteuning kan worden geleverd door een tolk NGT (Nederlandse gebarentaal), een tolk NmG (Nederlands ondersteund met gebaren), een schrijftolk of een tolk voor doofblinden.

 Er zijn drie verschillende voorzieningen: leefuren, werkuren en onderwijsuren. Deze drie voorzieningen staan los van elkaar; mensen met een zintuiglijke beperking kunnen op meerdere voorzieningen een beroep doen. Wat betreft de tolkuren voor onderwijs veranderd er voorlopig niets. Deze moeten nog steeds via het UWV worden aangevraagd. Hieronder gaan we in op de situaties die wel veranderen leefuren en een deel van de werkuren. 



Wat verandert er in 2015?

Per 1 januari 2015 is de tolkvoorziening in de leefsituatie onderdeel van de Wmo. Werkzoekende doven en slechthorenden die vallen onder de doelgroep van de Participatiewet kunnen een beroep doen op de tolkvoorziening voor werksituaties. Doven en slechthorenden die niet onder de Participatiewet vallen, behouden hun tolkvoorziening via WIA-regeling (we noemen het werksituatie breed) en de relatie met hun UWV.

De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) heeft één nieuwe landelijke tolkregeling gemaakt. Deze nieuwe regeling lijkt sterk op de huidige regelingen in de AWBZ en van UWV. In aanvulling op de huidige regeling wil de VNG het gebruik van tolk op afstand stimuleren. Gebruikers kunnen tolkuren op locatie inruilen voor uren dienstverlening van een tolk op afstand. De ruilvoet is als volgt: 3 uur tolk op afstand staat gelijk aan 1 uur tolkdienstverlening op locatie met een maximum van 15 uur per jaar voor tolkdienst op afstand in plaats van 5 uur tolkdienstverlening op locatie. Dit is bovenop het maximale aantal van 30 tolkuren per jaar. 

Voor de regeling zie de website van de VNG.



Wat betekent dit voor u?

Voor mensen die nu al gebruikmaken van de tolkvoorziening in de leefsituatie verandert er niets ten opzichte van 2014. Menzis voert de landelijke regeling voor de leefsituatie namens de VNG uit. Mensen die vanaf volgend jaar gebruik willen maken van een tolk voor de leefsituatie, kunnen zich net als in 2014 melden bij Menzis. 

De tolkvoorziening in het kader van de Participatiewet wordt namens gemeenten uitgevoerd door het UWV. Voor diegene die vanaf 1 januari 2015 ondersteuning krijgen van gemeenten wordt de gemeente het aanspreekpunt.  Wie van de tolkvoorziening gebruik wil maken, kan contact opnemen met zijn of haar gemeente. In overleg met de gemeente kan men daarna een aanvraag voor een voorziening indienen bij UWV. Voor diegenen die in 2014 een uitkering of voorziening hadden via het UWV, blijft UWV ook in 2015 in hun regio het aanspreekpunt. 

De bemiddeling en voorlichting van de doventolkvoorziening loopt in 2015 net als voorgaande jaren via Tolknet. Tolknet voert ook de 24-uursbereikbaarheidsdienst voor noodsituaties uit.

Meldpunt

Het platform belangenorganisaties doven, slechthorenden en mensen met een TOS (die op dit punt samenwerken in SamenSterk) is met deze regelgeving nu redelijk tevreden, omdat deze ondanks Wmo en Participatiewet toch landelijk is geregeld. Wel maken we ons zorgen dat het budget voor deze tolkvoorziening na 2015 niet voldoende zal zijn. Voor het komende jaar vrezen we wel dat de gevolgen van lagere reisvergoeding en lagere gemaximeerde kilometers voor tolken voor de tolkgebruikers slecht kunnen zijn. In de komende tijd zullen we samen met de beroepsverenigingen NBTG en NSV een meldpunt Tolkvoorzieningen opzetten, hierover zullen we op een later moment berichten.

Rapport 'Landelijke regeling tolkvoorziening'